Веткаўскі музей стараабрадніцтва і беларускіх традыцый ім. Ф.Р. Шклярава. Ветка, Беларусь

  • Майстэрня златакаваля

    Раслінны ўзор на адзенні святых то рупліва «тчэцца» чаканамі, гравіруецца і «чарніцца», узнаўляючы старажытную парчу, то абгортваецца жывымі веткамі з кветкамі

  • Гісторыя горада

    Ветка заснавана рускімі перасяленцамі ў 1683 г. Доўгі час была духоўным і культурным цэнтрам усяго стараабрадніцтва, застаючыся сімвалам волі і натхнення для шмат якіх «адзінаверцаў» на тэрыторыі Расіі

  • Гандаль

    Шкляныя слоікі для гарбаты, скрынкі ад цукерак — упакоўка рэдка захоўваецца. Паводле расповедаў старажыл, у Ветцы была тысяча гандлёвых крам. Пад час жа кірмашоў з навакольных вёсак прыязджалі ў 2-3 гадзіны ночы, каб заняць месца бліжэй да цэнтра

  • Майстэрня іканапісца

    Дошка пакрывалася грунтам-«ляўкасам». Выкарыстоўвалі асятровы клей, мел, алебастр. Пігметы расціраліся і размешваліся з жаўтком яйка, часночным «зеллем» (сокам) — у лыжках або ракавінах

  • Партрэт

    Музей у Ветцы быў заснаваны дзякуючы ініцыятыве Фёдара Рыгоравіча Шклярава, карэннага веткаўчаніна. Так выглядала майстэрня калекцыянера ў 70-я гг. XX ст., а некаторыя прадметы з яе і зараз знаходзяцца ў фондах музея

  • Тканы космас

    Калекцыя ўзорнага ткацтва і вышыўкі музея ўнікальная. Гэты «генны фонд» нашай культуры абяцае даць у будучыні нацыянальны па значэнні «банк дадзеных» архаічных знакаў і тэхнік беларускага ткацтва

  • Уздоўж ракі

    Многія веткаўчане звязалі сваё жыццё з рачным флотам: хтосьці быў капітанам парахода, хтосьці членам каманды, хтосьці будаваў рачныя судна, хтосьці сплаўляў плыты

  • Абрады

    Свята летняга сонцавароту, вядомае ўсёй Еўропе, у нас называецца Купалле. Гэта начны абрад, ён захаваўся ў розных варыянтах. Спявалі песні, дзяўчаты пускалі па вадзе вянкі са свечкамі, моладзь танчыла, палілі вогнішча і скакалі праз агонь

  • Мы так даўно тут жывем...

    Найстаражытнейшыя знаходкі, што сведчаць аб знаходжанні першабытнага чалавека на Веткаўшчыне, адносяцца да эпохі палеаліту і датуюцца 100-40 тыс. г. да н. э.

  • Кніжная культура

    Унікальнасць кніжнай культуры Веткі ў тым, што яна захавала старажытныя традыцыі кніжнага мастацтва. Тут працягвалі ствараць рукапісы ў 20-я — 30-я гг. XX ст.

  • Чайная

    Ад малюсенькага паходнага самавара да вялізнага раскошнага ў выглядзе вазы. Ніводная стараабрадніцкая сям'я не абыходзілася без самавара

  • Веткаўскі іканапіс

    Веткаўская ікона паслядоўна ўвабрала рысы рэнесансу, барока, ракако, класіцызму, мадэрну, а таксама дасягненні іншых відаў беларускага выяўленчага мастацтва

  • Кузня

    У Ветцы, што славілася сваімі верфямі здаўна шанаваліся майстры-якарнікі, самымі вядомымі былі Кавалёвы, якія забяспечвалі якарамі не толькі рачны, але і марскі рыбацкі флот

  • Райскі сад

    Матыў райскага саду стаў галоўным вобразным момантам, які аб»яднаў старажытную сімволіку іконы з натуралізмам арнаменту барока. Майстэрства рэзання пазалочаных кіётаў-«садоў» на Ветцы перадавалася ад бацькі да сына

  • Майстар квітнеючых вокан

    Упрыгожваліся перш за ўсё вокны. Акрамя гэтага, разьба размяшчалася на вуглах і карнізах пабудоў, на масіўных уязных варотах, ператвараючы дом і падворак у суцэльны дэкаратыўны ансамбль

  • Галоўная
  • Архіў навін
  • Удзельніцы “Стаўбунскіх вячорак” зрабілі вясельны каравай для Веткаўскага музея

29 лістапада ў філіяле Веткаўскага музея пройдзе вечарына “Кудзеліца” з удзелам носьбітаў спеўнай традыцыі з в. Стаўбун - калектыву "Стаўбунскія вячоркі". Спявачкі прывязуць з сабой вясельную праграму "Ляцелі галачкі…". Але да вечарыны мы папрасілі іх прыгатаваць неад’емны атрыбут вяселля – каравай. І наўмысна з’ездзілі ў Стаўбун, каб паназіраць за працэсам яго вырабу.

Перш чым прыступіць да справы, гаспадыня Ганна Ільінічна запрашае нас – сваіх гасцей – на печ, каб сагрэліся. Ад печы патыхае вясковай утульнасцю, з ёй не хочацца развітвацца. Але не для таго мы сюды прыехалі, каб праляжаць цэлы дзень у цяпле.

Пачынаецца замес цеста. Спявачкі цудоўна ўжываюцца ў ролі баб-каравайніц і пачынаюць сыпаць рознымі прымаўкамі-пажаданнямі:

- Мясі харашо цеста, штоб харошая была нявеста.

- Хто каравай мясіў, штоб маладым у Бога долі прасіў.

І гэтак далей. Большасць прыгаворак прамяўлялася тады, калі каравай падносілі да стала. А вось сам выраб патрабаваў цішыні. Таму і каравайных песень у Стаўбуне не спявалі. Зрэшты, рыфмаваныя жарты-прымаўкі – своеасаблівы стыль зносін стаўбунцаў. Немажліва ўтрымацца да смеху ад іх трапнасці і дасціпнасці.

Нягледзячы на тое, што “каравай любіць цішыню”, мы ўсё ж просім крыху паспяваць жанчын мясцовых вясельных песень. Акрамя таго, жанчыны распавядаюць пра этапы традыцыйнага вяселля, пра асаблівасці дзяльбы каравая, прыгадваюць першыя пасляваенныя вяселлі (“Хіба такі каравай тады быў?..”), пра наступствы расколатага ў печы каравая (“Дзеці спаць у кучы не будуць, а разойдуцца”).

Гадзіны дзве цеста стаіць у цёплым месцы, а пасля яго пачынаюць рыхтаваць да выпякання. Каравай упрыгожваецца кветкамі-ружамі, лісточкамі, каласкамі, зноў ставіцца ў цёплае месца на некаторы час, змазваецца зверху яйкам і толькі тады ставіцца ў печ.

- Печку затопяць, у печцы пагарыць, жар адзін застанецца. Вышкрабуць жар той. А тады за каравай – і на под. Лісце дубовае хто падкладзе, а ў каго няма – саломы. І каравай спячэцца.

Нарэшце, гатова:

- Не раскалоўся, будзе пара ў кучы жыць, да самай смерці.

Па пакоі распаўсюджваецца неверагодны водар і спрыяе міжвольнаму слінавыдзяленню. Разам з іншымі вясковымі пачастункамі ў нас атрымалася пакаштаваць другі каравай, які жанчыны пакінулі сабе, і праверыць, ці такі ён на смак, як і на пах. “Стаўбунскія вячоркі” зноў пяюць песні і выпраўляюць нас дадому. А каравай, відаць, да вечарыны знойдзе сваё пачэснае месца ў выставе “Хлебам адзіным…”, бо без яго было неяк сумнавата.

"Веткаўскі музей стараабрадніцтва і беларускіх традыцый" г. Ветка, Беларусь - Copyright © 2012 - 2018.
Усе правы абаронены. Капіраванне матэрыялаў дазволена толькі са спасылкай на сайт-крыніцу.