Веткаўскі музей стараабрадніцтва і беларускіх традыцый ім. Ф.Р. Шклярава. Ветка, Беларусь

  • Гандаль

    Шкляныя слоікі для гарбаты, скрынкі ад цукерак — упакоўка рэдка захоўваецца. Паводле расповедаў старажыл, у Ветцы была тысяча гандлёвых крам. Пад час жа кірмашоў з навакольных вёсак прыязджалі ў 2-3 гадзіны ночы, каб заняць месца бліжэй да цэнтра

  • Мы так даўно тут жывем...

    Найстаражытнейшыя знаходкі, што сведчаць аб знаходжанні першабытнага чалавека на Веткаўшчыне, адносяцца да эпохі палеаліту і датуюцца 100-40 тыс. г. да н. э.

  • Майстар квітнеючых вокан

    Упрыгожваліся перш за ўсё вокны. Акрамя гэтага, разьба размяшчалася на вуглах і карнізах пабудоў, на масіўных уязных варотах, ператвараючы дом і падворак у суцэльны дэкаратыўны ансамбль

  • Партрэт

    Музей у Ветцы быў заснаваны дзякуючы ініцыятыве Фёдара Рыгоравіча Шклярава, карэннага веткаўчаніна. Так выглядала майстэрня калекцыянера ў 70-я гг. XX ст., а некаторыя прадметы з яе і зараз знаходзяцца ў фондах музея

  • Райскі сад

    Матыў райскага саду стаў галоўным вобразным момантам, які аб»яднаў старажытную сімволіку іконы з натуралізмам арнаменту барока. Майстэрства рэзання пазалочаных кіётаў-«садоў» на Ветцы перадавалася ад бацькі да сына

  • Гісторыя горада

    Ветка заснавана рускімі перасяленцамі ў 1683 г. Доўгі час была духоўным і культурным цэнтрам усяго стараабрадніцтва, застаючыся сімвалам волі і натхнення для шмат якіх «адзінаверцаў» на тэрыторыі Расіі

  • Майстэрня іканапісца

    Дошка пакрывалася грунтам-«ляўкасам». Выкарыстоўвалі асятровы клей, мел, алебастр. Пігметы расціраліся і размешваліся з жаўтком яйка, часночным «зеллем» (сокам) — у лыжках або ракавінах

  • Веткаўскі іканапіс

    Веткаўская ікона паслядоўна ўвабрала рысы рэнесансу, барока, ракако, класіцызму, мадэрну, а таксама дасягненні іншых відаў беларускага выяўленчага мастацтва

  • Уздоўж ракі

    Многія веткаўчане звязалі сваё жыццё з рачным флотам: хтосьці быў капітанам парахода, хтосьці членам каманды, хтосьці будаваў рачныя судна, хтосьці сплаўляў плыты

  • Майстэрня златакаваля

    Раслінны ўзор на адзенні святых то рупліва «тчэцца» чаканамі, гравіруецца і «чарніцца», узнаўляючы старажытную парчу, то абгортваецца жывымі веткамі з кветкамі

  • Чайная

    Ад малюсенькага паходнага самавара да вялізнага раскошнага ў выглядзе вазы. Ніводная стараабрадніцкая сям'я не абыходзілася без самавара

  • Абрады

    Свята летняга сонцавароту, вядомае ўсёй Еўропе, у нас называецца Купалле. Гэта начны абрад, ён захаваўся ў розных варыянтах. Спявалі песні, дзяўчаты пускалі па вадзе вянкі са свечкамі, моладзь танчыла, палілі вогнішча і скакалі праз агонь

  • Кузня

    У Ветцы, што славілася сваімі верфямі здаўна шанаваліся майстры-якарнікі, самымі вядомымі былі Кавалёвы, якія забяспечвалі якарамі не толькі рачны, але і марскі рыбацкі флот

  • Кніжная культура

    Унікальнасць кніжнай культуры Веткі ў тым, што яна захавала старажытныя традыцыі кніжнага мастацтва. Тут працягвалі ствараць рукапісы ў 20-я — 30-я гг. XX ст.

  • Тканы космас

    Калекцыя ўзорнага ткацтва і вышыўкі музея ўнікальная. Гэты «генны фонд» нашай культуры абяцае даць у будучыні нацыянальны па значэнні «банк дадзеных» архаічных знакаў і тэхнік беларускага ткацтва

18 сакавіка (субота) 2017 года ў філіяле Веткаўскага музея ў Гомелі прайшло "Гуканне вясны".

Ужо каторы год філіял становіцца ініцыятарам такога старажытнага абраду, як "Гуканне вясны". Шырокая экспедыцыйная дзейнасць Веткаўскага музея дазваляе сцвярджаць, што веснавая абраднасць на Веткаўшчыне ў прыватнасці і на Гомельшчыне ў цэлым, з'яўляецца ці не самай актуальнай сярод гадавога кола традыцыйнага календара. Менавіта вясна звязвае нас з адраджэннем, новым жыццём, новым пачаткам. Для беларуса-земляроба заўжды было важна, калі прабудзіцца прырода, калі прачнецца зямелька-маці, таму і не сядзелі склаўшы рукі людзі, а распачыналі актыўныя дзеянні. Веснавыя спевы ў вёсках пачыналі гучаць яшчэ ў лютым месяцы на Стрэчанне, калі паводле народных павер'яў, Зіма з Летам сустракалася. Затым Масленка, якая суправаджалася спальваннем Зімы. Непасрэдна з прылётам птушак звязваўся надыход вясны, таму і выпякалі на Соракі сорак птушачак-жаварнокаў, "каб прыляцела сорак выраяў". Далей Дабравешчанне (Благавешчанне) на якое "і птушка гнязда не ўе, і дзеўка касы не пляце", ва ўсю ўжо разліваліся песні-вяснянкі па наваколлі: "раней жа ж як выйдзем на вуліцу, як запяем вяснянку, дык аж гай шуміць, усё ўскалыхнецца" кажуць пра манеру абрадавых спеваў самі выканаўцы. І сапраўды, веснавыя спевы, вельмі высокія па танальнасці, бо, відаць, мэта ў іх такая - даляцець высока ў неба да сонейка.

Нягледзячы на "мокрае" надвор'е ў гэты дзень ўсё надуманае збылося. Як і ў ранейшыя часы ўсе ўдзельнікі свята выйшлі на ўзбярэжжа ракі Сож, вадзілі карагоды, выконвалі песні-вяснянкі, гушкаліся на арэлях, гарэзліва бегалі ды жартавалі падчас гульняў, распалілі вогнішча ды спалілі пудзіла Зімы, ды нават яечню пасмажылі на вонішчы, каб набрацца сілы і моцы на цэлы год.

Карагод на гуканне вясны 2017

Сапраўдным упрыгожваннем свята стала прысутнасць фальклорнага калетыву "Стаўбунскія вячоркі", які ў гэты дзень прыехаў у абласны цэнтр з вёскі Стаўбун Веткаўскага раёна і іх суседзяў з Яноўскага Дома культуры. Ужо каторы год спявачкі пад кіраўніцтвам Святланы Парашчанка здзіўляюць гарадскі асяродак магутнасцю і прыгажосцю сапраўдных традыцыйных спеваў. Усе ўдзельнікі свята, а асабліва моладзь, могуць адчуць сябе яшчэ бліжэй да сваіх каранёў, дзякуючы той сапраўднай традыцыі, якую захоўваюць і якой шчыра дзеляцца ўдзельнікі калектыву "Стаўбунскія вячоркі".

Калектыў "Стаўбунскія вячоркі"

Пудзіла зімы

"Для мяне песні, якія я сёння пачула, гэта як глыток чыстай крынічнай вады, як глыток чыстага свежага паветра, якіх так не хапае ў гарадскім асяродку. Для мяне гэта ўжо пятае гуканне вясны, якое я наведала ў філіяле Веткаўскага музея, і самае галоўнае, на маю думку, гэта ўдзел у ім старэйшага пакалення. Гэта наша "культурная памяць" без якой мы ніхто. А калі стаіш у адным карагодзе побач з бабулямі, то прыходзіць адчуванне еднасці пакаленняў, адчуванне таго, што традыцыя не памірае, не перарываецца, а ты ўжо сам становішся часткай гэтай традыцыі - кажа ўдзельніца свята, жыхарка Гомеля."

Вясну загукалі, нават надвор'е на нас адрэагавала, дожд суцішыўся і праяснілася неба, а ў сэрца прыйшоў нейкі спакой і жаданне ісці далей, ствараць і нараджаць прыгажосць навокал сябе.

"Веткаўскі музей стараабрадніцтва і беларускіх традыцый" г. Ветка, Беларусь - Copyright © 2012 - 2018.
Усе правы абаронены. Капіраванне матэрыялаў дазволена толькі са спасылкай на сайт-крыніцу.