Веткаўскі музей стараабрадніцтва і беларускіх традыцый ім. Ф.Р. Шклярава. Ветка, Беларусь
  • Партрэт

    Музей у Ветцы быў заснаваны дзякуючы ініцыятыве Фёдара Рыгоравіча Шклярава, карэннага веткаўчаніна. Так выглядала майстэрня калекцыянера ў 70-я годы XX стагоддзя, а некаторыя прадметы з яе і зараз знаходзяцца ў фондах музея

    Даведацца больш

  • Гісторыя горада

    Ветка заснавана рускімі перасяленцамі ў 1683 г. Доўгі час была духоўным і культурным цэнтрам усяго стараабрадніцтва, застаючыся сімвалам волі і натхнення для шмат якіх "адзінаверцаў" на тэрыторыі Расіі

    Даведацца больш

  • Мы так даўно тут жывем...

    Найстаражытнейшыя знаходкі, што сведчаць аб знаходжанні першабытнага чалавека на Веткаўшчыне, адносяцца да эпохі палеаліту і датуюцца 100-40 тыс. г. да н. э.

    Даведацца больш

  • Абрады

    Свята летняга сонцавароту, вядомае ўсёй Еўропе, у нас называецца Купалле. Гэта начны абрад, ён захаваўся ў розных варыянтах. Спявалі песні, дзяўчаты пускалі па вадзе вянкі са свечкамі, моладзь танчыла, палілі вогнішча і скакалі праз агонь

    Даведацца больш

  • Гандаль

    Шкляныя слоікі для гарбаты, скрынкі ад цукерак - упакоўка рэдка захоўваецца. Паводле расповедаў старажыл, у Ветцы была тысяча гандлёвых крам. Пад час жа кірмашоў з навакольных вёсак прыязджалі ў 2-3 гадзіны ночы, каб заняць месца бліжэй да цэнтра

    Даведацца больш

  • Уздоўж ракі

    Многія веткаўчане звязалі сваё жыццё з рачным флотам: хтосьці быў капітанам парахода, хтосьці членам каманды, хтосьці будаваў рачныя судна, хтосьці сплаўляў плыты

    Даведацца больш

  • Кузня

    У Ветцы, што славілася сваімі верфямі здаўна шанаваліся майстры-якарнікі, самымі вядомымі былі Кавалёвы, якія забяспечвалі якарамі не толькі рачны, але і марскі рыбацкі флот

    Даведацца больш

  • Майстэрня златакаваля

    Раслінны ўзор на адзенні святых то рупліва "тчэцца" чаканамі, гравіруецца і "чарніцца", узнаўляючы старажытную парчу, то абгортваецца жывымі веткамі з кветкамі

    Даведацца больш

  • Майстар квітнеючых вокан

    Упрыгожваліся перш за ўсё вокны. Акрамя гэтага, разьба размяшчалася на вуглах і карнізах пабудоў, на масіўных уязных варотах, ператвараючы дом і падворак у суцэльны дэкаратыўны ансамбль

    Даведацца больш

  • Майстэрня іканапісца

    Дошка пакрывалася грунтам-"ляўкасам". Выкарыстоўвалі асятровы клей, мел, алебастр. Пігметы расціраліся і размешваліся з жаўтком яйка, часночным "зеллем" (сокам) - у лыжках або ракавінах

    Даведацца больш

  • Тканы космас

    Калекцыя ўзорнага ткацтва і вышыўкі музея ўнікальная. Гэты "генны фонд" нашай культуры абяцае даць у будучыні нацыянальны па значэнні "банк дадзеных" архаічных знакаў і тэхнік беларускага ткацтва

    Даведацца больш

  • Райскі сад

    Матыў райскага саду стаў галоўным вобразным момантам, які аб'яднаў старажытную сімволіку іконы з натуралізмам арнаменту барока. Майстэрства рэзання пазалочаных кіётаў-"садоў" на Ветцы перадавалася ад бацькі да сына

    Даведацца больш

  • Веткаўскі іканапіс

    Веткаўская ікона паслядоўна ўвабрала рысы рэнесансу, барока, ракако, класіцызму, мадэрну, а таксама дасягненні іншых відаў беларускага выяўленчага мастацтва

  • Чайная

    Ад малюсенькага паходнага самавара да вялізнага раскошнага ў выглядзе вазы. Ніводная стараабрадніцкая сям'я не абыходзілася без самавара

  • Кніжная культура

    Унікальнасць кніжнай культуры Веткі ў тым, што яна захавала старажытныя традыцыі кніжнага мастацтва. Тут працягвалі ствараць рукапісы ў 20-я - 30-я гады XX стагоддзя

Здабыча жалеза ў нашых землях пачалася за сямсот-пяцьсот гадоў да нашай эры і не перапынялася да сярэдзіны ХІХ ст. Сыравіны, бурага жалезняку і балотнай руды (ліманіта) было дастаткова і для прамысловай распрацоўкі. Тым больш, што наяўнасць лясных масіваў давала для выплаўкі дравесны вугаль. Пароду перапальвалі ў спецыялізаваных сырадутных печах "домніцах", каб вытапіць з яе жалеза, а пасля перакоўвалі, пазбаўяючыся ад шлакаў і дамесаў. Паступова ўдасканальваўся тэхналагічны працэс і механізавалася праца руднікоў. Акрамя нізкасортнага жалеза навучыліся атрымліваць якасную сталь. І ў эпоху сярэднявечча выплаўка жалеза з мясцовай руды дасягала некалькі тысяч пудоў.

З адкрыццём радовішчаў жалезнай руды і вугля ва Украіне, з ростам металургічных цэнтраў мясцовыя "жалезныя" заводы супынілі сваё існаванне, а памяць пра іх засталася ў назвах вёсак, жыхары якіх спецыялізаваліся на здабычы жалеза: Рудня Каменева, Рудня Шлягіна, Рудня Споніцкая…

Толькі спачатку адзін і той жа чалавек і здабываў жалеза, і вырабляў з яго неабходныя рэчы. Ужо вельмі даўно кавальская справа стала асобным заняткам, з’явіўся шэраг новых спецыяльнасцяў, звязаных з металаапрацоўкай. Тэхнічны прагрэс сярэднявечча патрабаваў і павелічэння асартыменту, і колькасці, і якасці тавараў. Вясковы майстар яшчэ доўга быў у адной асобе і кавалём, і слесарам, і, у пэўным сэнсе, мастаком. Аднак там, дзе патрабаваліся адмысловыя вырабы, узніклі і неабходныя спецыяльнасці. У Ветцы, што славілася сваімі верфямі здаўна шанаваліся майстры-якарнікі, самымі вядомымі былі Кавалёвы, якія забяспечвалі якарамі не толькі рачны, але і марскі рыбацкі флот. Каваль заўжды лічыўся фігурай загадкавай. Трапятанне і павагу вызываў чалавек, які меў здольнасць цвёрдае жалеза ператварыць у цягучае, у мора іскраў.

"Якары"

У Ветцы, што славілася сваімі верфямі здаўна шанаваліся майстры-якарнікі, самымі вядомымі былі Кавалёвы, якія забяспечвалі якарамі не толькі рачны, але і марскі рыбацкі флот. Каваль заўжды лічыўся фігурай загадкавай. Трапятанне і павагу вызываў чалавек, які меў здольнасць цвёрдае жалеза ператварыць у цягучае, у мора іскраў. Апошні ўручную скаваны якар — 1951 г.

Скаваныя ў кузнях на Веткаўскай набярэжнай Кавалёўцы якары былі "фірмовымі" таварамі веткаўчан. Чатырохлапыя якары, вырабленыя ўручную, сведчылі аб вышэйшым прафесіяналізме кавалёў, так як патрабавалі адначасовых зладжаных дзеянняў некалькі чалавек, ўдарамі молатаў зварваюць разжараныя часткі якара разам.

Тэгі: ветка, кавальства, жалеза, кузня

"Веткаўскі музей стараабрадніцтва і беларускіх традыцый" г. Ветка, Беларусь - Copyright © 2012-2018.
Усе правы абаронены. Капіраванне матэрыялаў дазволена толькі са спасылкай на сайт-крыніцу.