Веткаўскі музей стараабрадніцтва і беларускіх традыцый ім. Ф.Р. Шклярава. Ветка, Беларусь

  • Веткаўскі іканапіс

    Веткаўская ікона паслядоўна ўвабрала рысы рэнесансу, барока, ракако, класіцызму, мадэрну, а таксама дасягненні іншых відаў беларускага выяўленчага мастацтва

  • Уздоўж ракі

    Многія веткаўчане звязалі сваё жыццё з рачным флотам: хтосьці быў капітанам парахода, хтосьці членам каманды, хтосьці будаваў рачныя судна, хтосьці сплаўляў плыты

    Даведацца больш

  • Райскі сад

    Матыў райскага саду стаў галоўным вобразным момантам, які аб'яднаў старажытную сімволіку іконы з натуралізмам арнаменту барока. Майстэрства рэзання пазалочаных кіётаў-«садоў» на Ветцы перадавалася ад бацькі да сына

  • Майстэрня златакаваля

    Раслінны ўзор на адзенні святых то рупліва «тчэцца» чаканамі, гравіруецца і «чарніцца», узнаўляючы старажытную парчу, то абгортваецца жывымі веткамі з кветкамі

    Даведацца больш

  • Партрэт

    Музей у Ветцы быў заснаваны дзякуючы ініцыятыве Фёдара Рыгоравіча Шклярава, карэннага веткаўчаніна. Так выглядала майстэрня калекцыянера ў 70-я гг. XX ст., а некаторыя прадметы з яе і зараз знаходзяцца ў фондах музея

    Даведацца больш

  • Гандаль

    Шкляныя слоікі для гарбаты, скрынкі ад цукерак — упакоўка рэдка захоўваецца. Паводле расповедаў старажыл, у Ветцы была тысяча гандлёвых крам. Пад час жа кірмашоў з навакольных вёсак прыязджалі ў 2-3 гадзіны ночы, каб заняць месца бліжэй да цэнтра

    Даведацца больш

  • Абрады

    Свята летняга сонцавароту, вядомае ўсёй Еўропе, у нас называецца Купалле. Гэта начны абрад, ён захаваўся ў розных варыянтах. Спявалі песні, дзяўчаты пускалі па вадзе вянкі са свечкамі, моладзь танчыла, палілі вогнішча і скакалі праз агонь

    Даведацца больш

  • Гісторыя горада

    Ветка заснавана рускімі перасяленцамі ў 1683 г. Доўгі час была духоўным і культурным цэнтрам усяго стараабрадніцтва, застаючыся сімвалам волі і натхнення для шмат якіх «адзінаверцаў» на тэрыторыі Расіі

    Даведацца больш

  • Мы так даўно тут жывем...

    Найстаражытнейшыя знаходкі, што сведчаць аб знаходжанні першабытнага чалавека на Веткаўшчыне, адносяцца да эпохі палеаліту і датуюцца 100-40 тыс. г. да н. э.

    Даведацца больш

  • Майстар квітнеючых вокан

    Упрыгожваліся перш за ўсё вокны. Акрамя гэтага, разьба размяшчалася на вуглах і карнізах пабудоў, на масіўных уязных варотах, ператвараючы дом і падворак у суцэльны дэкаратыўны ансамбль

    Даведацца больш

  • Кузня

    У Ветцы, што славілася сваімі верфямі здаўна шанаваліся майстры-якарнікі, самымі вядомымі былі Кавалёвы, якія забяспечвалі якарамі не толькі рачны, але і марскі рыбацкі флот

    Даведацца больш

  • Тканы космас

    Калекцыя ўзорнага ткацтва і вышыўкі музея ўнікальная. Гэты «генны фонд» нашай культуры абяцае даць у будучыні нацыянальны па значэнні «банк дадзеных» архаічных знакаў і тэхнік беларускага ткацтва

  • Кніжная культура

    Унікальнасць кніжнай культуры Веткі ў тым, што яна захавала старажытныя традыцыі кніжнага мастацтва. Тут працягвалі ствараць рукапісы ў 20-я — 30-я гг. XX ст.

  • Майстэрня іканапісца

    Дошка пакрывалася грунтам-«ляўкасам». Выкарыстоўвалі асятровы клей, мел, алебастр. Пігметы расціраліся і размешваліся з жаўтком яйка, часночным «зеллем» (сокам) — у лыжках або ракавінах

    Даведацца больш

  • Чайная

    Ад малюсенькага паходнага самавара да вялізнага раскошнага ў выглядзе вазы. Ніводная стараабрадніцкая сям'я не абыходзілася без самавара

Вобраз агню ў культуры Веткі

Лёс Веткі, паводле словаў гісторыкаў, гэта лёс вогненнай птушкі Фенікса. Горад двойчы спальваўся царскімі войскамі: у 1735 і 1764 гг., пакутаваў у агні ўсіх войнаў, перанёс вялікія пажары 1846 і 1890-х гг., але кожны раз Ветка адраджалася з попелу. Мы падалі тэму трагічнага агню ў іконе "Пакроў" і ў чырвоным ківоце для ліцця. Апошні нагадвае аб Чарнобыльскай трагедыі і высяленні стараабрадніцкіх вёсак.

"Пакроў"

Вобраз агню блізкі культуры стараабрадцаў і таму, што гэта сімвал духоўнага палання, прасветленасці боскім агнём. Такімі з’яўляюцца агнялікія, "агнявідныя" вобразы-сімвалы. Сафія - Прамудрасць Божая - іканаграфія, якая прынесена наўгародскімі пасяленцамі Веткі. Архангел Міхаіл-Ваявода на вогненным крылатым кані - ён перамагае Сатану ў апошняй бітве са злом. Сама Багародзіца "Агнявідная" вядома тут як агнялікая дзева. Лічыцца, што гэта веткаўская іканаграфія і вобразна, пачуццёва ўвасабляе сабой эпітэты: "Заря умнаго солнца" і "Огнезрачная колесница". У народнай культуры ёй маліліся ад пажару, а таксама, гледзячы па святых на палях іконы, аб пазбаўленні ад ліхаманкі-"агнявіцы": часта побач Марой і Фацінія, якім маліліся "от трясовичныя болезни".

"Сафія - Прамудрасць Божая"

Яшчэ адна "вогненная" іканаграфія - "Неапалімая купіна", якая з’явілася прароку Маісею ў выглядзе куста, які гарыць і не згарае. Гэта прадракальны вобраз - сімвал Марыі. У народнай культуры - таксама - абярэг ад пажару. У час пажару з гэтай іконай абыходзілі дом, які гарэў і агонь, верылі, суціхае.

"Неапалімая купіна"

Любілі ў Ветцы і пісалі на іконах "Вогненнае ўзыходжанне прарока Іллі". Гэты святы быў жывым узяты на неба, куды падняўся на вогненнай калясніцы, у якую былі запрэжаны вогненныя крылатыя коні. На іконе падрабязна паказаны эпізоды жыцця святога. Яго вучню, Елісею, дастаўся плашч настаўніка. На прорысу (малюнак для пісьма іконы) можна пабачыць, што і колы - таксама сонцы. У фальклоры Ілля - грамаўнік, і ездзіць па нябеснай цвердзі на калясніцы, загадвае громам і дажджамі.

"Вогненнае ўзыходжанне прарока Іллі"

У залах, прысвечаных іканапісу, вы яшчэ не раз пабачыце "агнявідныя" вобразы. Увесь жывапіс Веткі - напоўнены любоўю да пылаючай гамы.

Copyright © "Веткаўскі музей стараабрадніцтва і беларускіх традыцый" г. Ветка, Беларусь - 2012 - 2019.
Усе правы абаронены. Капіраванне матэрыялаў дазволена толькі са спасылкай на сайт-крыніцу.